Functioneringsgesprek: voorbereiden, vragen en voorbeelden
Een functioneringsgesprek is een gesprek met je leidinggevende over hoe je werk loopt en wat je nodig hebt om het goed te doen. Je bereidt je voor door terug te kijken op de afgelopen periode, twee of drie punten te kiezen die je wilt bespreken en afspraken voor daarna klaar te hebben. Hieronder staan vijf stappen en 15 vragen die je zelf kunt stellen.
Functioneringsgesprek of beoordelingsgesprek
De twee gesprekken worden vaak door elkaar gehaald, omdat ze in veel organisaties kort na elkaar of in een en hetzelfde gesprek plaatsvinden. Het doel verschilt.
Functioneringsgesprek
Gaat over het werk en de samenwerking. Jullie bespreken wat goed gaat, wat beter kan en wat je nodig hebt. Het kijkt vooruit en jij geeft je eigen mening, zodat het gesprek twee kanten op gaat.
Beoordelingsgesprek
Geeft een oordeel over een afgelopen periode. In veel organisaties hangt er een beslissing aan, zoals een salarisverhoging, een bonus of een verlenging van een contract.
Vraag bij de uitnodiging waar het gesprek voor dient en wat er met de uitkomst gebeurt. Wat je bespreekt en wat je opschrijft, hangt daar van af. Hoe vaak het gesprek plaatsvindt, regelt je werkgever zelf, vaak in de cao of het personeelshandboek.
Je functioneringsgesprek voorbereiden in vijf stappen
- 1
Kijk terug op de afgelopen periode
Loop je agenda, je mail en je projecten na en schrijf op wat je hebt gedaan. Noteer per onderdeel wat goed ging en wat minder. Zo heb je concrete voorbeelden bij de hand en hoef je niet op je geheugen te vertrouwen.
- 2
Bepaal wat je energie geeft en wat niet
Zet de taken die je graag doet naast de taken die je uitstelt. Dat verschil is vaak de belangrijkste informatie voor het gesprek, want het laat zien waar je werk en je voorkeuren uit elkaar lopen.
- 3
Kies twee of drie punten die je wilt bespreken
Meer punten krijg je meestal niet besproken. Kies wat je echt wilt veranderen of leren, zoals een andere taakverdeling, een cursus of meer verantwoordelijkheid, en formuleer het als een voorstel.
- 4
Bedenk wat je van je leidinggevende nodig hebt
Een functioneringsgesprek gaat twee kanten op. Denk aan duidelijkheid over prioriteiten, vaker feedback of ruimte om iets nieuws te proberen, en zeg dat ook.
- 5
Maak afspraken voor na het gesprek
Sluit af met wat er gaat gebeuren, wie dat doet en wanneer jullie terugkijken. Schrijf het kort op en stuur het na het gesprek per mail, zodat je allebei hetzelfde onthoudt.
15 vragen die je zelf kunt stellen
Je leidinggevende stelt de meeste vragen, maar het gesprek wordt beter als jij ze ook stelt. Kies de vragen die bij je situatie passen en laat de rest liggen.
Over je werk
- Welk deel van mijn werk heeft de meeste waarde voor het team?
- Welke taken zou ik graag vaker doen?
- Welke taken kosten me onevenredig veel energie?
- Waar ben je tevreden over, en waar wil je dat ik iets anders doe?
Over samenwerking
- Hoe ervaar je onze samenwerking en wat kan beter?
- Krijg ik genoeg feedback, en op welk moment is die voor jou het handigst?
- Is het voor mij duidelijk wat jij van me verwacht?
Over ontwikkeling
- Welke vaardigheid helpt mij het meest vooruit in de komende twaalf maanden?
- Welke mogelijkheden voor opleiding of een andere rol zijn er binnen de organisatie?
- Wat moet ik laten zien om een volgende stap te kunnen zetten?
- Hoe kan ik mijn werk zo inrichten dat het beter bij mijn sterke kanten past?
Over de toekomst
- Hoe zie jij de ontwikkeling van het team en mijn rol daarin?
- Waar liggen de komende maanden de grootste prioriteiten?
- Wat zou ik moeten doen om hier over twee jaar nog met plezier te werken?
- Waar kan ik je helpen om jouw werk makkelijker te maken?
Als het gesprek laat zien dat je werk niet meer past
Soms merk je tijdens de voorbereiding of in het gesprek zelf dat de taken die je energie kosten de overhand hebben. Dat kan aan de inhoud van het werk liggen, aan de omgeving of aan de periode waarin je zit. Het helpt om die drie uit elkaar te halen voordat je een besluit neemt.
Vraag jezelf af of het gevoel er ook was toen je het werk net deed, en welke taken je nog wel graag doet. Een interessetest laat zien van welk soort werk je energie krijgt. Dan weet je of een andere invulling van je functie genoeg is, of dat je beter naar andere beroepen kunt kijken.
Geen account en geen e-mailadres nodig.
Het exitgesprek in het kort
Een exitgesprek vindt plaats als je vertrekt. De werkgever wil dan weten waarom je weggaat en wat er beter kan. Het is een ander gesprek dan het functioneringsgesprek en jij bepaalt hoeveel je vertelt.
Praat vooral over wat je hebt geleerd en wat je de organisatie meegeeft. Wees zakelijk over kritiekpunten, bijvoorbeeld door te beschrijven wat er gebeurde en welk effect dat had. Zo blijft het gesprek bruikbaar voor beide kanten en houd je de relatie in orde voor later.
Veelgestelde vragen over het functioneringsgesprek
- Wat is een functioneringsgesprek?
- Een functioneringsgesprek is een gesprek tussen jou en je leidinggevende over hoe het werk loopt: wat goed gaat, wat beter kan, hoe de samenwerking is en wat je nodig hebt om je werk goed te doen. Het kijkt vooruit en is in de meeste organisaties een terugkerend gesprek.
- Wat is het verschil tussen een functioneringsgesprek en een beoordelingsgesprek?
- Een functioneringsgesprek is een gesprek over werk en samenwerking, waarin jij ook je mening geeft. Een beoordelingsgesprek geeft een oordeel over een afgelopen periode en wordt in veel organisaties gekoppeld aan loon, bonus of een contractbeslissing. Sommige werkgevers combineren de twee, vraag daarom vooraf waar het gesprek voor dient.
- Hoe bereid ik me voor op een functioneringsgesprek?
- Schrijf een week vooraf op wat je dit jaar hebt gedaan, wat je energie geeft, wat je tegenhoudt en wat je wilt veranderen. Bedenk twee of drie punten die je zeker wilt bespreken en neem voorbeelden mee. Zo praat je over feiten en niet over een gevoel.
- Wat doe ik als ik uit het gesprek meeneem dat mijn werk niet meer bij me past?
- Neem er de tijd voor en praat er eerst over met iemand die je vertrouwt. Kijk wat precies niet past: de inhoud van het werk, de omgeving of de omstandigheden. Een interessetest zoals de beroepskeuzetest helpt je dat uit elkaar te halen, voordat je beslist of je binnen of buiten je organisatie verder kijkt.
Lees ook
Welke baan past bij mij
Voor werkenden die twijfelen: wat je kunt onderzoeken voordat je wisselt.
Lees verderCarrièreswitch
Stap voor stap van twijfel naar een nieuwe richting.
Lees verderLoopbaancoach
Wanneer een test genoeg is en wanneer een coach helpt.
Lees verderBeroepskeuzetest voor volwassenen
De gratis RIASEC-test voor wie al werkt.
Lees verder